Jurajskie Forum Dyskusyjne
http://forumjurajskie.pl/

Olkusz historycznie
http://forumjurajskie.pl/viewtopic.php?f=1&t=6273
Strona 3 z 4

Autor:  sław Miro [ 10 wrz 2020, 09:02 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

A czy te "sztoki" i "rury" to jest jakiś szesnastowieczny wodociąg??

Autor:  Rybak [ 10 wrz 2020, 09:37 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Raczej nie. W opisie podanym przez Ciebie słowo "rura" napisane jest kursywą. W moim - z 1855 - pisana jest normalnie, ale z dużej litery, co sugerowałoby nazwę własną nie zlokalizowanego przeze mnie wzgórza.

Autor:  sław Miro [ 10 wrz 2020, 10:30 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

W mojej wersji przepisywanej z rękopisu przez Kacpra Stanisława Mogilskiego, a następnie podanej przez księdza Wiśniewskiego "rury" jest pisane z małej litery.

Ksiądz Wiśniewski rozdział nazwał "Kościółek świętego Stanisława i dawne wodociągi"

Znalazłem teraz też coś takiego:
http://pwik.olkusz.pl/O_firmie/Historia

Załączniki:
Opisanie włości Pomorzańskiej, rury.jpg
Opisanie włości Pomorzańskiej, rury.jpg [ 83.9 KiB | Przeglądane 9851 razy ]

Autor:  smar [ 10 wrz 2020, 10:42 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

sztok - ściek, spływ, źródło, zdrój, strumień, potok

Autor:  Rybak [ 10 wrz 2020, 12:10 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Hm... Ja się będę upierał przy wzgórzach. Gdzieś czytałem, że pagórki zamieniane w kopalnie nazywano Stoczkami. Oczywiście pochodzenie nazwy rzeki - Sztoła - też ma w sobie ten rdzeń, ale tu raczej chodzi o lokalne, nieistniejące nazwy szybów.

Autor:  Marianowski [ 10 wrz 2020, 12:17 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

smar napisał(a):
sztok - ściek, spływ,

:) No Rybaku ale chyba przyznasz że powiedzenie "pijany w sztok"bardziej pasuje do racji Smara niż Twoje wzgórza :wink:

Autor:  markpm [ 10 wrz 2020, 13:13 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

@Rybak, droga biegnie na południe.

Autor:  sław Miro [ 10 wrz 2020, 13:21 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Marianowski napisał(a):
smar napisał(a):
sztok - ściek, spływ,

:) No Rybaku ale chyba przyznasz że powiedzenie "pijany w sztok"bardziej pasuje do racji Smara niż Twoje wzgórza :wink:

"Pijany w sztok" to podobno od jakiegoś lubelskiego aptekarza Sztoka :D

Autor:  Rybak [ 10 wrz 2020, 13:29 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

@markpm. 29 listopada - owszem, ale Żuradzka nie.

Autor:  sław Miro [ 10 wrz 2020, 13:43 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

smar napisał(a):
sztok - ściek, spływ, źródło, zdrój, strumień, potok

Ale również dawniej: pień, kłoda;

Autor:  smar [ 10 wrz 2020, 15:02 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Załącznik:
sztok.jpg
sztok.jpg [ 118.32 KiB | Przeglądane 9803 razy ]

źródło: "Mały słownik języka polskiego"

Autor:  Rybak [ 10 wrz 2020, 17:02 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Niemiecka encyklopedia Meyera z 1839 roku podaje pod hasłem "bergbau (górnictwo)", że sztok (stock) to szyb. W średniowieczu studnia kopana tak głęboko, by dotrzeć do złoża. Wtedy rozszerzała się i zamieniała w sztolnię (stollen).
Ze stocków często wypływała woda. Tak zapewne powstały źródła Sztoły (Stolly)

Autor:  smar [ 10 wrz 2020, 19:13 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Rybak napisał(a):
.. że sztok (stock) to szyb...
...Ze stocków często wypływała woda...

Z szybu nigdy woda nie wypływała (bo pod górę raczej nie płynie, nawet w stanie nieważkości :wink: ) Ze sztolni to i owszem - czasami wypływa...
Słowniki podają znaczenie słowa "Stock" : piętro (taki najmniejszy) lub laska, pałka ew. naukowo krzak, krzew (mały słownik). Większych słowników niemiecko-polskich nie posiadam :(
Łączenie słowa "sztok" z niemieckim "stollen" to nadużycie w stylu nie powiem jakiej telewizji bo znowu będzie że politykuję... :wink:

Autor:  Rybak [ 10 wrz 2020, 19:31 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Nic nie połączyłem sztucznie. Podałem tylko dwa terminy górnicze występujące razem w w/w encyklopedii. Szyb i sztolnia. Takie tam jest wyjaśnienie.
Ale odbiegliśmy od tematu.
Z tego wszystkiego wynika, że kościół św. Stanisława stał gdzieś przy obecnej drodze 791. Być może przy skrzyżowaniu z obecną ul.Słoneczną. Gdyby tak było, to lidar nic nie wykaże ze względu na duże nagromadzenie domostw w tymże miejscu obecnie. W miejscu tym stoi kapliczka przy której podobno straszy.
Z drugiej strony wątpię, by granica południowa starostwa rabsztyńskiego przebiegała zaraz za murami Olkusza, skoro na zachodzie sięgało po Chechło i Godawicę.
Jedno jest pewne w/w kościół nie ma nic wspólnego ze starą, stojącą na dziwnym "kurhanie" kapliczką św.Stanisława przy ul.Starowiejskiej.

Załączniki:
FB_IMG_1599759419955.jpg
FB_IMG_1599759419955.jpg [ 60.56 KiB | Przeglądane 9776 razy ]

Autor:  Przemmo [ 10 wrz 2020, 22:34 ]
Tytuł:  Olkusz historycznie

Stoki, pod stokiem - miejsce oznaczające potok spływający po zboczu, wypływający potok.

Np. Stoki Kwaśniowskie.


stok (do ciec, p.), dwojakie: jedno cerk. sŭtok, ‘ściek’ (Sątok), ‘co razem ścieka, spływa’ (»stoczki piwa«, ‘resztki’), i o ‘pochyłościach’: »stoki górskie«, skąd stoczyć i staczać się; stok, ‘zbiór’. Drugie jest cerk. iztok, ‘wyciek, źródło’: »napić się wody ze stoku«, »woda stokowa« (‘źródlana’), »do stoczka po wodę«. O »stoczku woskowym« możnaby jednak pomyślić, że to niem. Wachsstock raczej, wraz z stoczkarzem. R. 1564 stokiem, ‘duchem, prędko’, czy nie raczej skokiem? U Bułgarów stoka ‘towar’, u Serbów ‘trzoda bydła’.

Słownik etymologiczny języka polskiego

Strona 3 z 4 Strefa czasowa: UTC + 1
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Group
http://www.phpbb.com/